Zdjęcia RTG Klatki Piersiowej

Wskazania do wykonania badania RTG klatki piersiowej:

  • choroby układu oddechowego
  • choroby serca
  • krwioplucie
  • podejrzenie zatorowości płucnej
  • ocena gruźlicy
  • zapalenie płuc
  • płyn w opłucnej
  • podejrzenie przerzutów do płuc
  • przewlekła duszność
  • obserwacja stwierdzonej choroby u pacjenta
  • urazy
  • powietrze wewnątrzotrzewnowe
  • monitorowanie pacjentów na oddziałach intensywnej terapii
  • diagnostyka pooperacyjna
  • badania przesiewowe
  • badania okresowe
  • sprawdzanie położenia wkłucia centralnego, intubacji itp.
  • poszukiwanie ciał obcych

RTG klatki piersiowej w projekcji PA

Zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej jest najpowszechniejszym badaniem diagnostycznym.
Projekcja PA jest często wykorzystywana jako pomoc w diagnozowaniu stanów ostrych i przewlekłych dotyczących narządów klatki piersiowej.
Dodatkowo służy również do wykrywania wolnego gazu wewnątrzotrzewnowo u pacjentów z ostrym bólem brzucha.

  • Pacjent stoi wyprostowany, przodem do statywu, broda uniesiona w celu wyrzutowania jej z obrazu płuc, ręce na biodrach, barki wysunięte do przodu aby łopatki znalazły się poza obrazem płuc.
  • Promień centralny jest prostopadły, należy go wypośrodkować na okolicę kręgu Th7, czyli na wysokości linii łączącej kąty dolne łopatek.
    Górna krawędź ok. 5cm powyżej barków.
  • Płuca muszą znajdować się na środku detektora, po bokach należy obustronnie zachować marginesy.
  • Odległość SID = 150/180cm
  • kV = 110/125
  • mAs = 1,5/3

Na pełnym wdechu.

Całe pola płucne muszą być widoczne od szczytów płuc, aż po kąty przeponowo-żebrowe.

  • broda nie powinna rzutować się na żadne struktury klatki piersiowej
  • ramiona nie mogą nakładać się na boczne części ściany klatki piersiowej 
  • łopatki są wyrzutowane poza obraz płuc
  • końce mostkowe obojczyka są w równej odległości od wyrostka kolczystego
  • powinno być widoczne 8-10 tylnych łuków żebrowych powyżej przepony
  • żebra oraz kręgosłup powinny być jedynie delikatnie widoczne przez cień sylwetki serca
  • czysty obraz naczyniowy płuc

Faza oddechu ma duży wpływ na widoczność kilku struktur anatomicznych na obrazie RTG klatki piersiowej.
Słabe upowietrzenie płuc może sugerować różne patologie.

Rotacja również wpływa znacząco na proces diagnostyczny, ponieważ może sugerować różne procesy patologiczne, przez co ciężko postawić właściwą diagnozę.

Stawy mostkowo-obojczykowe są świetnym wskaźnikiem rotacji pacjenta podczas pozycjonowania. Jeżeli jeden staw jest szerszy od drugiego, oznacza to, że strona ta jest odsunięta od detektora.

Pacjenci z przewlekłą rozedmą oraz POChP mają z reguły dużo dłuższe płuca niż u reszty populacji, pamiętaj o tym podczas kolimacji.

Pamiętaj o poprawnym oznaczeniu strony, bywa że u pacjenta istnieje dekstrokardia czy odwrócenie trzewi, gdzie szczególnie istotne jest dobre oznakowanie zdjęcia.

Pamiętaj aby wytłumaczyć pacjentowi jak będzie wyglądało badanie. Czasem warto poprosić pacjenta o nabranie powietrza kilkukrotnie przed wykonaniem badania, aby dobrze się przygotował.

Zawsze pamiętaj o tym, aby po zdjęciu powiedzieć pacjentowi, że może już oddychać!

RTG klatki piersiowej w projekcji bocznej

Projekcja boczna klatki piersiowej jest często badaniem uzupełniającym projekcję PA w przypadkach, gdy ciężko postawić diagnozę.
Zdjęcie boczne jest przydatne w ocenie przestrzeni zamostkowej oraz zasercowej.

  • Pacjent stoi wyprostowany, lewym bokiem do statywu (prawym, jeżeli tego wymaga diagnostyka), broda uniesiona, ręce uniesione w górę i skrzyżowane nad głową.
  • Promień centralny jest prostopadły, należy go wypośrodkować na poziom kręgu Th7, czyli na wysokości kątów dolnych łopatek; pada na środek klatki piersiowej.
    Górna krawędź ok. 2,5-5cm powyżej barków.
  • Płuca muszą znajdować się na środku detektora, od przodu i tyłu należy obustronnie zachować marginesy.
  • Odległość SID = 150/180cm
  • kV = 125
  • mAs = 6

Na pełnym wdechu.

Całe pola płucne muszą być widoczne od szczytów płuc, aż po kąty przeponowo-żebrowe.

  • broda nie powinna rzutować się na żadne struktury klatki piersiowej
  • ramiona nie mogą nakładać się na obraz płuc, w szczególności na przestrzeń zamostkową
  • mostek widoczny jest z profilu
  • powinno być widoczne 8-10 tylnych łuków żebrowych powyżej przepony
  • żebra powinny być jedynie delikatnie widoczne przez cień sylwetki serca
  • czysty obraz naczyniowy płuc

Te same zasady pozycjonowania pacjenta możemy wykorzystać przy pozycji siedzącej pacjenta.

Faza oddechu ma duży wpływ na widoczność kilku struktur anatomicznych na obrazie RTG klatki piersiowej.
Słabe upowietrzenie płuc może sugerować różne patologie.

Pacjenci z przewlekłą rozedmą oraz POChP mają z reguły dużo dłuższe płuca niż u reszty populacji, pamiętaj o tym podczas kolimacji.

Pamiętaj o poprawnym oznaczeniu strony, bywa że u pacjenta istnieje dekstrokardia czy odwrócenie trzewi, gdzie szczególnie istotne jest dobre oznakowanie zdjęcia.

Pacjenci ze skoliozą mogą mieć trudności z prawidłowym ustawieniem się do zdjęcia, należy pamiętać o tym, że zdjęcia wykonywane u nich będą bardzo często wyglądały na zrotowane.

Pamiętaj aby wytłumaczyć pacjentowi jak będzie wyglądało badanie. Czasem warto poprosić pacjenta o nabranie powietrza kilkukrotnie przed wykonaniem badania, aby dobrze się przygotował.

Zawsze pamiętaj o tym, aby po zdjęciu powiedzieć pacjentowi, że może już oddychać!

RTG klatki piersiowej w projekcji lordotycznej AP

Zdjęcie klatki piersiowej w projekcji lordotycznej AP ukazuje szczyty płuc, które nie są przysłonięte przez obojczyki.
  • Pacjent stoi wyprostowany, plecami do statywu, stopy odsunięte o ok. 30cm do przodu od statywu, pacjent wychyla się do tyłu, w celu oparcia się plecami o detektor.
    Ręce na biodrach, barki wysunięte do przodu aby łopatki znalazły się poza obrazem płuc.
  • Kąt między detektorem a plecami pacjenta powinien wynosić ok 45°.
  • Promień centralny jest prostopadły do detektora, należy go wypośrodkować na trzonie mostka, ok. 10cm poniżej wcięcia szyjnego mostka.
    Górna krawędź ok. 5-10cm powyżej barków.
  • Płuca muszą znajdować się na środku detektora, po bokach należy obustronnie zachować marginesy.
  • Odległość SID = 150/180cm
  • kV = 100-110
  • mAs = 4-8

Na pełnym wdechu.

Pola płucne powinny być widoczne od szczytów płuc do ok. 2/3 długości klatki piersiowej – nie ma tutaj potrzeby obrazowania całych płuc.

  • broda nie powinna rzutować się na żadne struktury klatki piersiowej
  • ramiona nie mogą nakładać się na boczne części ściany klatki piersiowej 
  • łopatki są wyrzutowane poza obraz płuc
  • końce mostkowe obojczyka są w równej odległości od wyrostka kolczystego
  • obojczyki są powyżej szczytów płuc
  • żebra 1-4 są ułożone praktycznie poziomo

Jeżeli pacjent ma problem z utrzymaniem pozycji właściwej dla tej projekcji, lub zdjęcie należy wykonać u niego w pozycji leżącej, możemy zastosować kąt lampy 45° kranialnie.

Technikę tą możemy zmodyfikować w przypadku gdy pacjent nie jest w stanie utrzymać kąta 45° między statywem a swoimi plecami, możemy wtedy dodatkowo zastosować kąt lampy (kranialnie) w celu rekompensaty zbyt małego kąta pacjenta.

Rotacja również wpływa znacząco na proces diagnostyczny, ponieważ może sugerować różne procesy patologiczne, przez co ciężko postawić właściwą diagnozę.

Stawy mostkowo-obojczykowe są świetnym wskaźnikiem rotacji pacjenta podczas pozycjonowania. Jeżeli jeden staw jest szerszy od drugiego, oznacza to, że strona ta jest odsunięta od detektora.

Pacjenci z przewlekłą rozedmą oraz POChP mają z reguły dużo dłuższe płuca niż u reszty populacji, pamiętaj o tym podczas kolimacji.

Pamiętaj o poprawnym oznaczeniu strony, bywa że u pacjenta istnieje dekstrokardia czy odwrócenie trzewi, gdzie szczególnie istotne jest dobre oznakowanie zdjęcia.

Pamiętaj aby wytłumaczyć pacjentowi jak będzie wyglądało badanie. Czasem warto poprosić pacjenta o nabranie powietrza kilkukrotnie przed wykonaniem badania, aby dobrze się przygotował.

Zawsze pamiętaj o tym, aby po zdjęciu powiedzieć pacjentowi, że może już oddychać!